Boterhuismolen

Gegevens

Type  

Ronde stenen poldermolen

Adres  

Zijldijk 4, 2362 AE Warmond

Gemeente      

Teylingen

Bouwjaar  

1744

Molenaar  

Jan Hoogenboom

Bezoek  

Als de molen draait; de molen is verhuurd aan het zeeverkennerscentrum Kagerplassen voor opslag van materialen, daardoor is bezoek maar beperkt mogelijk.

Rijksmonumentennummer  

38312

Landschappelijke waarde   

Fraai gelegen in het plassengebied.

Bestemming

De molen wordt in bedrijf gehouden door een vrijwillig molenaar. Bemaalde tot 1959 de Boterhuispolder als hoofdbemaling, oppervlakte ongeveer 305 hectare en een opvoerhoogte van 1,45 meter. Fungeert als hulpgemaal bij extreme wateroverlast of als het gemaal niet functioneert.

Historie

Rijnland verleent in 1744 toestemming voor de bouw van een nieuwe, stenen windwatermolen aan de zuidzijde van de oude molen. Jan Opdam te Sassenheim bouwt de molen. De bouwkosten bedragen 4.762 gulden. Bij het stichten van de Boterhuis-polder in 1634, wordt gesteld dat de elf kleine molens, die tot die tijd voor de bemaling zorgen, vervangen moeten worden door: … ‘eene groote souffichante nieuwe windwatermolen op de Butterhuyswerff’… De polder dankt zijn naam aan de nabij gelegen, oude en voorname woning “Butterhuys’.

 

De molen is sinds 1963 in eigendom van de Rijnlandse Molenstichting.

De molen ondergaat restauraties in 1963-‘64, in 1970 en in 1996.

Begin 2000 zijn omvangrijke werkzaamheden gestart om de molen te kunnen behouden. Door het verlaagde polderpeil verrotten de droogstaande funderingspalen onder de molenromp en is het waterverzet onvoldoende geworden. In 2002 worden herstelwerkzaamheden aan de stenen romp uitgevoerd.

Versiering

Eenvoudige baard, groen geschilderd met witte rand en opschrift 1744: Op het windpeluw is geschilderd het opschrift: Booterhuis.

Constructie

Romp  

Kap

Ronde stenen molen van gele ijsselsteentjes, aan de regenzijde van een pleisterlaag voorzien.

Gedekt met riet.

Vlucht      

26,70 m.

Wiekenvorm          

Oud Hollands

Wiekenkruis  

Gelaste stalen roeden, fabrikant Straathof, bouwjaar 1996;

binnenroede: nr. 117, lengte 26,60 meter,

buitenroede: nr. 116, lengte 26.70 meter.

Bovenas  

Gietijzer, fabrikant Schretlen & Co, bouwjaar 1865, lengte 4,85 m.

Kruiwerk  

48 houten rollen, kruirad.

Vang  

Losse Vlaamse blokvang uit 4 stukken, wipstok.

Maalwerk  

 IJzeren scheprad in de molen Ø 5,90 m. breed 45 cm.

Overbrenging            

Bovenwiel               

67 kammen

Bovenschijfloop

38 staven

Onderschijfloop  

27 staven

Waterwiel  

80 kammen

Overbrenging      

1 : 0,59